انواع چک

انواع چک

تعریف چک

انواع چک و کاربرد آن؛ از نظر لغوی چک به معنی نوشته‌ای است که از طریق آن پولی را که در بانک دارند آن را به شخص دیگری حواله دهند یا مبلغی را دریافت کنند. صاحب چک پس از چک نویسی که شامل نوشتن مبلغ و تاریخ موردنظر خود است برای وصول آن چک را امضا می‌نماید. باتوجه‌به تاریخ سررسید که همان تاریخ ذکر شده در چک است، با مراجعه فردی که چک بانکی را دریافت کرده همان مقدار وجه مشخص شده در چک را از حساب‌جاری فرد صادرکننده چک از بانک دریافت می‌نماید. چک جزء اسناد تجاری است که در برگه مخصوصی نوشته می‌شود. چک در واقع جایگزینی برای پول نقد و وسیله‌ای برای پرداخت‌های نقدی است که افراد بتوانند در معاملات روزمره به‌عنوان جایگزین پول از آن استفاده کنند بنابراین قانون‌گذار به‌این‌علت تصمیم به تعریف چک نموده است. زمانی چک باید صادر شود که صادرکننده آن به میزان وجه چک در حساب خود پول داشته باشد و به‌جای اینکه پول را از بانک دریافت کرده و آن را به کس دیگری پرداخت کند، اقدام به صدور چک می‌کند.

بررسی دلایل مربوط به اهمیت چک‌ها

امروزه در کسب‌وکارها و انجام فعالیت‌های اقتصادی انواع چک از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است که به چند مورد از ضرورت آن اشاره می‌کنیم:

  • مهم‌ترین فایده مربوط به چک تسهیل تهاتری است که اشخاص این امکان را پیدا می‌کنند بدون استفاده از پول به تعهدات خود عمل نمایند به این صورت که دریافت‌کننده چک به‌جای نقد نمودن آن حواله را به‌حساب خود وامی‌گذارد و با انجام‌دادن خریدهای خود با چک مبلغ چک از حساب او کسر می‌شود.
  • به‌وسیله چک این امکان برای اشخاص فراهم می‌شود که هروقت لازم باشد و بخواهند از موجودی خود در بانک شخصاً و یا از طریق شخص ثالثی که نماینده او محسوب می‌شود برداشت نماید.
  • استفاده از حواله‌ها معمولاً از حجم گردش پول می‌کاهد زیرا صدور انواع چک برخلاف نشر اسکناس برحسب نیاز انجام می‌شود.

تعریف چک‌هایی که به‌وسیله بانک صادر می‌شوند:

چک بانکی حواله‌ای است که به‌وسیله یک بانک و یا شعبه‌ای از همان بانک بنا بر تقاضای مشتری صادر می‌شود. چک‌های بانکی که در واقع بانک عهده‌دار صادرکردن آن است توسط بانک و در وجه شخص حقوقی یا حقیقی در قبال واریز نمودن وجه نقد و یا برداشت کردن از هر نوع سپرده صادر می‌گردد. افراد معمولاً به چک‌های بانکی که از طرف بانک صادر می‌شود اعتماد بیشتری دارند تا چک‌های افراد عادی و در ادامه به توضیح بیشتری در مورد انواع چک‌های بانکی می‌پردازیم. موسسه آکادمی کلهر شما را در این زمینه همراهی می‌کند.

شناخت انواع چک‌های که توسط بانک صادر می‌گردند

انواع چک

چک‌های بانکی در انواع مختلفی وجود دارند که به طور معمول برای هر نوع معامله و تجارتی با حجم بالا مورداستفاده قرار می‌گیرند. برات‌ها به دودسته اصلی تقسیم می‌شوند:

  • چک‌های که به‎وسیله افراد صادر می‌گردند.
  • چک‌های که از طریق بانک‌ها صادر می‌شوند.

چک‌های که به‌وسیله افراد صادر می‌گردند شامل موارد زیر می‌شود:

  • چک عادی
  • چک گواهی شده یا تأیید شده

چک عادی:

این نوع از چک‌ها جزء اولین و رایج‌ترین چک‌های بانکی محسوب می‌شوند که توسط صاحب چک صادر می‌گردد که به این نوع از حواله‌ها چک عادی گفته می‌شود. اشخاص از دارایی و حسابی که در نزد بانک دارند چکی را دروجه‌حامل یا شخص موردنظر صادر می‌کنند. افراد برای نقد نمودن این نوع از چک باید به شعبه بانکی که حواله از طرف آن صادر شده است مراجعه کنند.

چک گواهی شده یا تأیید شده:

این نوع از چک فرق چندانی با حواله عادی ندارد. تفاوت آن با چک عادی در این است که بانکی که چک گواهی شده را صادر کرده، پرداخت وجه را نیز تأیید می‌کند. بانک در واقع این تضمین را به دارنده چک می‌دهد که حتی اگر در حساب شخصی که حواله را چک نویسی کرده و آن را صادر نموده است وجه کافی و لازم وجود نداشته باشد، مبلغ آن را پرداخت نماید.

 انواع چک‌ که از طریق بانک صادر می‌شوند:

انواع چک
  • چک مسافرتی
  • چک تضمین شده و یا چک رمزدار بانکی
  • چک بین‌بانکی رمزدار
  • چک سفید امضا
  • چک مدت‌دار یا وعده‌دار

چک مسافرتی:

این مورد از چک بانکی گزینه بسیار مناسبی به‌جای حمل پول زیاد برای افراد است. چک مسافرتی به‌وسیله بانک صادر می‌شود و وجه آن در شعبه‌های مربوط به همان بانک که حواله از آن صادر شده است و یا کارگزاران و نمایندگان آن برای اشخاص قابل دریافت است.

چک تضمین شده و یا چک رمزدار بانکی:

چک تضمین شده تفاوتی با پول رایج ندارد زیرا وصول آن حتمی است. این نوع از برات توسط صاحب حساب چک تضمین شده از طرف بانک صادر می‌شود. پرداخت چک رمزدار به گیرنده چک توسط بانک تضمین شده و درصورتی‌که در حساب صاحب چک وجه به‌اندازه کافی موجود نباشد می‌توان در همه شعبه‌های بانک صادرکننده این نوع از حواله را نقد کرد. برات تضمین شده از نظر تضمین پرداخت آن شبیه به چک تأیید شده است با این تفاوت که بانک صادرکننده چک تضمین شده می‌باشد درحالی‌که در چک گواهی شده (تأیید شده) شخص صاحب حساب صادرکننده برات است.

چک بین‌بانکی رمزدار:

صدور این نوع از چک بانکی بنا بر درخواست صاحب حساب و توسط بانک انجام می‌شود. چک بین بانکی رمزدار برای بانک‌های دیگر و به شکل رمزدار صادر می‌شود و امنیت بسیار بالایی دارد. نمی‌توان این نوع از برات را به شکل پول نقد وصول کرد و صدور آن دروجه‌حامل ممنوع است در واقع بانک صادرکننده آن، مبلغی که در این حواله مرقوم شده است را به‌حساب شخص موردنظر در بانک دیگری منتقل می‌نماید. پرداخت این نوع از چک مانند چک تضمین شده حتمی بوده و نمی‌توان به شخص دیگری منتقل کرد در این نوع از چک باید اطلاعاتی مانند شماره‌حساب و کد شعبه بانکی که فرد گیرنده در آن حساب دارد را در حواله چک نویسی نمود. این نوع از چک امکان عودت آن وجود ندارد و نمی‌توان جلوی پرداخت وجه مربوط به چک بین بانکی را گرفت.

چک سفید امضا:

این نوع از حواله که از طرف صادرکننده چک امضا شده است ولی تاریخ چک و نام دارنده آن و دیگر موارد در آن ذکر و چک نویسی نشده است.

چک مدت‌دار یا وعده‌دار:

این نوع چک دارای تاریخ صدور و سررسید متفاوتی است به این شکل که امروز ولی برای مدتی بعد صادر می‌شود به‌عنوان‌مثال تاریخ صدور چک 30 / 8 /96 باشد ولی تاریخ سررسید چک 5 / 11 / 97 باشد.  هر نوعی از چک‌ها می‌توانند در جای خود ابزاری مناسب برای پرداخت باشند که با شناخت انواع این حواله‌ها می‌توان به استفاده درست از این ابزار اقتصادی جامه عمل بپوشاند به‌طورکلی حواله‌ها مخصوصاً چک تأیید شده و تضمین شده بانکی فرقی با اسکناس ندارند، زیراکه وصول آن حتمی است. البته در مقابل تمام فوایدی که برای چک ها ذکر کردیم استفاده از آن‌ها خالی از مشکل نخواهد بود. بیشتر از همه استفاده از حواله‌ها موجب می‌گردد بستانکار در معرض خطر دریافت چک سرقت شده و بلامحل قرار گیرد و یا فروشنده‌ای که کالا و یا محصولی را که در مقابل دریافت چک ارائه می‌کند، این امکان وجود دارد که هرگز نتواند به پول خود برسد به این دلایل است که قانون گذار برای صدور چک‌های بلامحل مقررات جزایی را قرار داده است که وضع این قوانین موجب  ایجاد تضمین بیشتر برای پرداخت‌هایی است که با چک انجام می‌گردد. چک‌های مختلف بانکی که به تعریف هرکدام از آن‌ها پرداختیم برای انواع مختلفی ادادوستدها و معاملات مورداستفاده قرار می‌گیرند. کسب اطلاعات در مورد انواع مختلف چک زمانی حتماً مفید واقع می‌شود که وارد دنیای تجارت و صاحب کسب‌وکار شوید یا قصد راه‌اندازی آن را داشته باشید که با شناخت انواع مختلف چک و شیوه‌های صحیح چک نویسی می‌تواند بسیار کمک‌کننده باشد.

 

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *